Şamanizm Nedir? Dini Ritüelleri Nasıldır?

samanizm gok tanri inancı Şamanizm köklerinin doğadan güç aldığına inanılan genel olarak doğa olaylarına tapınmayı esas alan (yağmur, kar, güneş, rüzgâr)bir inanış şeklidir. Şamanizm ilk olarak Asya’da yayılmış olup bütün dinlerin bu din ile başladığına inanılır. Bu şekilde inanılmasına rağmen bütün coğrafyaya yayılmıştır. Uzak doğu olmak üzere Kuzey ve Güney Amerika dolaylarında bu din çokça kabul edilmiştir. Türklerin ilk olarak bu dini benimsedikleri tarih kaynaklarında mevcuttur.
 Şamanizm dininde en yüksek din adamına Şaman adı verilir. Şamanizm’i din olarak seçmiş kimseler ise Şamanist olarak adlandırılır. Şamanizm bilinen en eski dinlerden bir tanesidir. Şamanizm inancı diğer dinleri bünyesinde barındırıp kendine özgü norm ve davranış biçimleriyle şekillendirir. Bütün dinlerin kaynağında bu inancın barındığı inanılır. Ortaya çıkış tarihi, yeri ve zamanı belli değildir. Çünkü herhangi bir kurucusu ve yahut kutsal kitapları olduğu bilinmemektedir. Şamanizm temellerinde esas olarak sihir ve büyü gibi paranormal olaylar yatar. Şamanizm daha çok anaerkil toplumları benimsemiştir. Erkek şamanlar kendilerine has özel cübbe olmadığı zamanlarda kadın kıyafeti giyerek ayine katılırlar. Şamanların uzun saçlı olmaları da kadınlara öykündüklerinin açık bir göstergesidir.
 Şamanistler gökyüzünün bir simgesi olan Ay’ı adeta kendilerine koruyucu ilahı bir güç olarak görürler bu yüzden ayinlerinde sıkça “Ay şahit olsun, kızıl gök şahittir ki ”gibi ifadeleri kullanırlar. Çok eski kavimlerde çocuklar öldüğü vakit kötü ruhların onları ele geçirip öldürdüğü inancı yatmaktaydı. Bu tamamen Şamanizm’in bir olgusudur. Bir bela veya musibet olduğu zaman kötü ruhların musallat olduğuna inanıp ruhları kovmak için çeşitli ayinler tertip ederler.

         Dini Ritüelleri Nasıldır?

 Şamanizm inancına göre dünya üç bölüme ayrılır. Bunlar; gök, yeryüzü ve yeraltıdır. Altay kavmine göre gökyüzünü Tanrı Ülgen’e bağlı iyi ruhlar temsil ederler. Yeryüzünü ise insanlar oluşturur. Yeraltı kötü ruhların sahip olduğu Tanrı Erlik tarafından yönetilir. Şamanlar kendilerini ikiye ayırırlar. İyi ruhlarla ilişkide olanlara Ak Şaman kötü ruhların hizmetinde olanlara ise Kara Şaman denir.


 Sibirya’da Rusya’ya bağlı olan Hakasya Cumhuriyeti Altay Türklerine benzerliği söz konusudur. Hakasyada Şamanizm adetleri varlığını sürdürmektedir. Hakasya halkı Şamanizm adetlerini yaşatıp ayinler yapmaktadırlar. Hakaslar kötü ruhları kovmak için yaptıkları ayinlerde söğüt dalları ve kayın ağacından yapılmış davulları kullanırlar. Davul ölecek olan bir kişinin evinde bulunuyorsa davulun derisinin kirlendiğine inanılıp davulun derisi değiştirilir.
 Şamanların kıyafetleri de özel olarak hazırlanır. Cübbesiz ayine katılmak hoş karşılanmaz. Çünkü cübbesiz kötü ruhlara karşı bir varlık gösterilemediğine inanılır. Ceylan derisinden yapılma ceketleri bulunur. Üzerine hayvan figürleri işlerler yalnızca ruhların hoşuna gidip beğenirlerse o ceketi giyebilirler.
 Şamanlar ayinlerinde ayahuasca denilen bir çeşit içecek içerler. Transa girmek için bu içecekleri içtikleri söylenir. Ayrıca ayinlerinde çeşitli bitkilerden, tütsülerden ve müziklerden yararlanırlar. Şamanistler bu tür içecekler ve materyaller sayesinde kötü ruhların bedenden ayrıldığını söylüyorlar.

         Türkler Gerçekten Şamanizm’e İnanmışlar Mıdır?

 Türklerin bazı bölgelerde Şamanist oldukları bazı yerlerde ise olmadıkları iddia edilir. Şamanist olduklarını iddia edenler eskiden din adamlarına Kam denilmesi falcı ve büyücülerine ise Şaman denilmesidir. Bu konu oldukça taraflı olduğu için çeşitli kaynaklarda sayfalar dolusu anlatılmıştır. Bazı Şamanizm adetlerinden geldiği düşünülen Türk adetleri vardır. Örneğin, ”Allah korusun” diyerek tahtaya üç kere vurmak bir Şamanizm âdetidir. Gidenin arkasından su dökmek ve ağaçlara bez bağlayıp dilek dilemekte Şamanist kökenli bir adettir. Bunlara köpek ulumasının Türkler tarafından da uğursuz sayılması ya da yıldız kaydığında dilek tutmak gibi batıl inançlar da örnek verilebilir.

Yorum Gönder

0 Yorumlar