Anayasa Hukuku Devlet Şekilleri Demokrasi Türleri ve Hükümet Sistemleri


anayasa-hukuku-devlet-sekilleri-demokrasi-turleri-hukumet-sistemleriDevlet: Devlet belirli bir ülke üzerinde yaşayan üstün bir iktidara tabi olan teşkilatlanmış insan topluluğunun meydana getirdiği devamlı ve hukukun kendisine kişilik tanıdığı varlıktır.
Devletin varolması için gereken temel unsurlar:
1 Ülke/Toprak Parçası
2 İnsan Topluluğu
3 Egemen ve bağımsız bir siyasi otorite

Yapısına Göre Devlet Şekilleri


A)Tek Yapılı Devletler (Hukuk birliği, Tek Anayasa)
1)Uniter Devlet Tek Hukuk + Milli Birlik (Türkiye, Fransa, İsveç)
2)Bölgesel Devlet Tek Hukuk + Milliyetler Prensibi (İspanya)

B) Karma Yapılı Devletler (Birden Fazla Hukuk Sistemi)
1) Federasyon: Ayrı Hukuk Sistemi +Anayasa (Abd Rusya Çin Almanya)
2) Konfederasyon: Ayrı Hukuk Sistemi + Sözleşme (Sscb Çekoslovakya)

Egemenliğin Kaynağına Göre Devletler


1) Monarşi: Egemenliğin bir soya bağlı olduğu modeldir. (İngiltere, Norveç, Hollanda)
2) Oligarşi: Egemenliğin bir sınıf veya zümreye bağlı olduğu modeldir. (Küba, K.Kore)
3) Teokrasi: Egemenliğin din adamlarına bağlı olduğu modeldir. (Vatikan)
4) Cumhuriyet: Egemenliğin topluma ait olduğu modeldir. (Türkiye)

Demokrasi 


Demokrasi egemenlik haklarının halka ait olduğu siyasi sistem ve yönetim şeklidir.
Bir toplumda demokrasinin gerçekleştirilebilmesi için bazı asgari şartların bulunması gerekir;


  • Siyasi makamlar seçimle iş başına gelmelidir
  • Halk Yönetime geniş çaplı katılmalıdır
  • Seçimler düzenli aralıklarla yapılmalıdır
  • Seçimlere birden fazla siyasi parti katılmalıdır.
  • Temel hak ve özgürlükler güvence altına alınmalıdır.
  • Çoğunluğun kararına toplum uymalı, azınlıkların hakları da korunmalıdır.


Demokrasi Türleri

1)      Doğrudan Demokrasi: Halkın kendisini temsilcisiz yönettiği sistemdir. 1924 Köy Kanunu Türk Hukuk sisteminde doğrudan demokrasiye tek örnektir.
2)      Yarı Doğrudan Demokrasi: Halkın temsilcisini belirlediği ancak temsilcilerin kural koyarken halka danıştığı sistemdir. İsviçre ve Belçikada uygulanan sistemdir.

Halk Girişimi
Halk Vetosu                                       Yarı doğrudan demokrasiden bahsetmek için
Temsilcilerin Azli                               bu 4 maddenin olması gerekmektedir.
Referandum



3)    Temsili Demokrasi: Halkın temsilciler vasıtasıyla yönetime katılmasıdır. Yarı doğrudan demokrasilerde emredici vekalet müessesesi bulunmaktadır ancak temsili demokrasilerde kişilerin ülkenin tümünü temsil ettiği için emredici vekalet yoktur.


Hükümet Sistemleri


A) Kuvvetler Birliği
1) Kuvvetlerin yürütmede birleştiği (Monarşi Diktatörlük)
2) Kuvvetlerin yasamada birleştiği (Meclis Hükümet Sistemi) (1921)

B) Kuvvetler Ayrılığı
1) Kuvvetlerin yumuşak ayrılığı (Parlamenter Sistem) (1961, 1982)
2) Kuvvetlerin sert ayrılığı. (Başkanlık Sistemi) (2017)


Parlamento Sisteminin Güçlü Yanları


  • Parlamenter sistemde tıkanıkların çözüm yolu vardır
  • Parlamenter sistem esnektir
  • Parlamenter sistem kutuplaşmaya yol açmaz
  • Parlamenter sistemlerde devlet başkanının uzlaştırıcı bütünleştirici etkisi vardır



Parlamento Sisteminin Zayıf Yanları


  • Parlamenter sistem istikrarsız hükümetlere yol açar
  • Parlamenter sistem zayıf hükümetlere yol açar
  • Parlamenter istem düşük nitelikli demokrasiye yol açar halk hükümeti doğrudan seçemez, halk parlamentoyu parlamento hükümeti seçer.


Başkanlık Sistemi Güçlü Yanları


  • Başkanlık sistemi istikrarlı bir yönetime yol açar
  • Başkanlık sistemi güçlü bir yönetim yaratır
  • Başkanlık sistemi daha demokratik yönetim yaratır bunun nedeni başkanı halkın doğrudan seçmesidir.


Başkanlık Sistemi Zayıf Yanları



  • Başkanlık sistemi rejim krizlerine yol açabilir
  • Başkanlık sistemi katıdır
  • Başkanlık sistemi çift meşruluk sorununa yol açabilir. Halkın doğrudan seçtiği başkanla doğrudan seçilen parlamento meşruiyetin kendilerine ait olduğunu iddaa edebilir.
  • Başkanlık sistemi iktidarın kişiselleşmesine neden olabilir.


Yorum Gönder

0 Yorumlar